TÜKETİCİ HAKLARI

AYIPLI MAL

4077 sayılı tüketicinin korunması hakkında kanuna göre , satın aldığınız malın varsa standardına uygun olması, standardı yoksa tatmin edici bir kalite olması zorunludur. Satın aldıığınız mal ambalajinda, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda yada reklam ve ilanlarda belirtilen veya satıcı tarafından size anlatılan özellikleri taşınmaması yada reklam ve ilanlarda belirtilen veya satıcı tarafından size anlatılan özellikleri taşımaması yada sizin kullanım amacınıza aykırı eksiklikler taşıması durumunda o mal ayıplı ve kusurlu demektir. 

    KAPIDAN SATIŞLARDA NE YAPMALISINIZ HAKLARINIZ NELERDİR?

Satıcnın evinize yada işyerinize gelerek yaptığı satışlar kapıdan satış olarak adlandırılmaktadır.Bu tür alışverişlerde, kapıdan satış yapan firmanın, kapıdan satış yetki belgesi olup olmadığını konturol edin. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından verilen bu belgeler bir yıl geçerlidir.
Mutlaka yazılı bir sözleşme yapmaya özen gösterin.Sözleşmenin bir nüshasını alın. Sözleşme tarihini kendi el yazınızla yazın. Eğer satıcı geçmiş gün tarihi yazmanızı teklif ederse, kesinlikle kabul etmeyin.
Sipariş vermediğiniz halde adresinize gönderilen malları kabul etmeyin, çünkü daha sonra bu mallar için ödeme yapma zorunda bırakılabilirsiniz

HAKLARINIZ

Kapıdan satışlarda malı satın aldığınız tarihten itibaren 7 gün içinde kabul etmekte ya da hiçbir gerekçe göstermeden reddetmekte serbestsiniz. Bu süre dolmadan, sizden herhangi bir isim altında ödeme yapmanız veya sizi borç altına sokacak herhangi bir belge imzalamanız istenemez. O yüzden 7 günlük süreyi kullanın, tam olarak karar vermeden bir ödeme yapmayın.
Kapıdan satışlarda mal ve hizmetin ,sözleşmede belirtilen fiyat, nitelik, miktar ve sürelere uygun olarak teslim yada yerine getirilmesi zorunludur. Buna aykırı davranılması halinde satıcı, bayi ve acente temsilcisi üretici imalatçi ve varsa kredi veren müteselsilen sorumludur.
Taksitli ve kapıdan satışlarda sözleşmeden ayrı olarak kıymetli evrak niteliğinde senet düzenlenecekse, bu senedin her bir taksidi için ayrı ayrı olacak şekilde ve nama yazılı olarak düzenlenmesini isteyin. 

   

KAMPANYALI SATIŞ SÖZLEŞMELERİ

Gazete, radyo televizyon ilanı ve benzeri yollarla duyurularak yapılan kampanyalı satışlar, teslimatın daha sonra yapılacak olması nedeniyle tüketiciler için risklidir.
Özellikle fiyatı yüksek olan konut ve tatil amaçlı taşımalar ile otomobil minibüs ve motosiklet gibi araçlar için düzenlenen kampanyalı satışlardan mutlaka satış izni olup olmadığını konturol edin ve sözleşme yapın.
Bu tür sözleşmelerin yazılı olarak düzenlenmesi zorunludur.
En az 12 punto ve koyu siyah harflerle basılmış olan sözleşmenizi iyi okuyun ve bir nüshasını alın ödeme planı gibi sözleşmenin ayrılmaz parçası niteliğinde bir takım belgeler varsa, onları da istemeyi unutmayın.Bu tür sözleşmelerde iyi niyet kuralına aykırı olarak ve tüketici aleyhine haksız şartlar varsa bu hükümler geçersizdir sözleşme imzalandıktan sonra içerisinin tüketici aleyhine değiştirilemeyeceğini de unutmayın 

 

   GAZETE VE DERGİLERİN PROMOSYON KAMPANYALARI

Gazete ve dergi gibi süreli yayınlar, sadece kitap, dergi, ansiklopedi, afiş, bayrak, sözlü veya görüntülü bant, optik disk gibi kültürel ürün verebilir. Yayın kuruluşlarının bunların dışında kalan mal ve hizmetleri tencere, bavul, tava bisiklet vb vermeleri tamamen yasaklanmıştır.
Kültürel ürünlerin verilmesinin taahhüt edildiği kampanyaların süresi 60 gündür ve kampanyayı düzenleyen son kupondan sonra en geç 30 gün içinde ürünü tüketiciye teslim etmek zorundadır. Kampanya konusu mal ve hizmetin dağıtımı bölünerek yapılamaz. Kampanya ile taahhüt edilen mal yada hizmetin ayrılmaz yada tamamlayıcı parçaları da ayrı ayrı bir kampanya halinde getirilemez. Süreli yayın kuruluşları kampanya süresince, vermeyi tahahüt eder. Kültürel ürün nedeniyle gazete veya derginin fiyatına zam yapamazlar. Süreli yayın kuruluşları, kampanya konusu olan mal ve hizmetin bedelinin bir bölümünün tüketici tarafından karşılanmasını isteyemezler.

AYIPLI HİZMET

Bir hizmet karşılığında ödemede bulunduysanız örnegin kuru temizleme, ayakkabı tamiri, kargo hizmeti, kuaförde aldığınız hizmetler... o hizmetin tam olarak yerine getirilmesini isteme hakkına sahipsiniz demektir. .4077 sayılı tüketicinin korunması hakkında kanuna göre satın aldığınız hizmet reklam ve ilanlarında belirtilen hizmeti sunan tarafından size vaat edilen sözleşmede yazılı olan standartların yada teknik kuralların uygun degilse yararlanma amacı bakımından değerini ortadan kaldıran maddi, hukuki ve ekonomik eksiklikler içeriyorsa ayıplı hizmet demektir.


AYIPLI HiZMETiN NEDEN OLDUĞU ZARARLAR

Bu haklarınızdan biri ile birlikte ayıplı hizmetin neden olduğu bir zarar varsa bu zararın tazmin edilmesini isteyebilirsiniz. Uğradığınız zararlardan dolayı tazminat talebiniz ise 3 yıllık zaman aşımına tabidir.
Bunlar sizin yasal haklarınızdır ve hangisini kullanacağınıza sağlayıcı değil siz karar vereceksiniz.

 

TÜKETİCİ SORUNLARI HAKEM HEYETİ

Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri Yönetmeliğini görmek için tıklayınız.

TÜKETİCİ SORUNLARI HAKEM HEYETLERİNİN ÇALIŞMA USUL ve ESASLARI
Satın aldığınız herhangi bir mal veya hizmetin ayıplı (kusurlu) olduğunu fark ettiğinizde öncelikle o mal veya hizmeti aldığınız satıcı veya sağlayıcı ile görüşmeniz gerekir. Sorunu çözemiyor ve karşı taraf yükümlülüğünü yerine getirmiyorsa, firma yetkilileri ile görüşmenizde yarar vardır.
Bu tür görüşmelerde yasal haklarınızı (malın iadesi, malın yenisi ile değiştirilmesi, malın tamiri, malın özürü kadar değerinden indirilmesi) bildiğinizi ve seçimlik haklarınızdan hangisini tercih ettiğinizi belirtmeyi unutmayın.
Her şeye rağmen, sonuç alamadıysanız, mal ya da hizmeti satın aldığınız yerde bulunan;
*Tüketici Sorunları Hakem Heyetlerine,
*Tüketici Mahkemelerine,
başvurmalısınız. Böyle bir durumda hakkınızı aramamanız sadece o mal veya hizmet nedeniyle sizin zarara uğramanızı değil, aynı zamanda tüketiciye saygılı olmayan satıcıyı ödüllendirmek ve başka tüketicilerin de benzer mağduriyetlere uğramasına sebep olmak anlamına gelir

.
HAKEM HEYETLERİ VE TÜKETİCİ MAHKEMELERİ NEREDEDİR?
Hakem Heyetleri illerde Sanayi ve Ticaret Müdürlüğü, ilçelerde ise Kaymakamlık binalarındadır.
81 İl Müdürlüğü ile 851 ilçede Tüketici Sorunları Hakem Heyetleri bulunmaktadır.
Tüketici Mahkemeleri ise her il ve ilçenin Adliye binalarında bulunmaktadır.


NEREYE BAŞVURULMALI?
Satın aldığınız ve şikayet konusu olan mal ya da hizmetin değeri 1 Ocak 2006’dan itibaren 724.99 YTL’nin (Parasal sınır her yıl DİE’nin TEFE’de meydana gelen yıllık artış oranında artırılır.) altında ise sorunun çözümü için Tüketici Sorunları Hakem Heyeti Bürosuna başvurmanız zorunludur. Bu durumda, hakem heyetlerinin aldığı karar bağlayıcıdır.
Hakem heyetinin lehinize verdiği karara satıcı veya sağlayıcının uymaması durumunda İcra Müdürlüğüne müracaat edebilirsiniz.
Hakem heyeti kararı, aleyhinize çıktıysa 15 gün içinde Tüketici Mahkemesine itiraz edebilirsiniz. İtirazı görüşen Tüketici Mahkemesinin kararı kesindir.
Şikayet konusu olan hizmetin değeri 724.99 YTL’nin üstünde ve 1.892,63 YTL.’nin altında ise Hakem Heyetlerine başvurulabileceği gibi, Tüketici Mahkemelerine de başvurulabilir.
Ancak bu durumda, Hakem Heyetlerinin kararı delil niteliğinde olup, bağlayıcı değildir. Lehinize olan heyet kararına karşı tarafın uymaması halinde Tüketici Mahkemesine başvurmanız gerekecektir.


BAŞVURUNUZU NASIL YAPACAKSINIZ?
Şikayet konusunu içeren dilekçe ve ekinde konuya ait belgelerle (fatura, satış fişi, garanti belgesi, sözleşme vb.) bizzat veya posta yolu ile başvurabilirsiniz.
Yazılı dilekçenizde,
• Satın aldığınız mal ya da hizmetin ne olduğunu, özelliklerini,
• Malın ne zaman teslim edildiğini ya da hizmetin ne zaman ve nerede verildiğini,
• Ne kadar para ödediğinizi,
• Sorunun ne olduğunu,
• Satıcı ya da sağlayıcıya durumu ilettiğinizde neler olduğunu,
• Ne yapılmasını istediğinizi anlatın.


BAŞVURULARDAN ÜCRET ALINMAZ
Hakem heyetlerine yapılan başvurulardan herhangi bir ücret alınmaz. Hakem heyetlerince görevlendirilecek bilirkişi ücretleri Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından karşılanır.
Tüketici Mahkemeleri nezdinde tüketiciler tarafından açılacak davalar her türlü resim ve harçtan muaftır.


GÖRÜŞÜLME SÜRESİ
Hakem Heyetlerine yapılan başvurular, başvuru tarih ve sırasına göre en geç 3 ay içinde karara bağlanır.
Kararlar, alındığı tarihten itibaren 5 gün içinde taraflara yazılı olarak bildirilir.
Hakem Heyeti kararlarının taraf ve sonuçlarını gösterir listeler, İllerde İl Müdürlükleri, İlçelerde Kaymakamlıklarda duyuru panolarında aylık olarak ilan edilir.